پایگاه تحلیلی سدید

تیتر یک
مروری بر چیستی مفهوم توسعه؛
توسعه مفهومی کلیدی در علوم اجتماعی است که موضوعات گوناگونی را در اندیشه و رفتار جوامع، در ابعاد مختلف فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی، دربر می‌گیرد. خوانش غالبی که از مفهوم توسعه در اذهان عمومی وجود دارد، توسعه اقتصادی و تکنولوژیک در جوامع است. اذهان عموم مردم وقتی واژه توسعه را می‌شنوند و درصدد معنا کردنش برمی‌آیند، جامعه‌ای را می‌سازند که ازلحاظ اقتصادی در اعلا درجه قرارگرفته و البته به لحاظ تکنولوژی نیز وضعیت متفاوتی از سایر جوامع دارد
راهبرد
سخنی در باب ضرورت تحول نسلی
چرخش نخبگانی چگونه می تواند جسم بیمار حکومت و دولت را درمان کند؛

سخنی در باب ضرورت تحول نسلی

تحول نسلی در دهه پنجم انقلاب اسلامی، نخست یک ضرورت غیر قابل گریز است و در مرحله بعد راه برون رفت از مشکلات خواهد بود؛ تحول نسلی صحیح به معنای شکستن حلقه‌های بسته قدرت و باز کردن راه برای جوانان، در کنار بهره گیری از تجارب نسل‌های گذشته است.
اصول و لوازم یک تحول انقلابی چیست؟
بررسی مرزبندی میان نوآوری با بدعت در مسیر تحول؛

اصول و لوازم یک تحول انقلابی چیست؟

اسلام به تعبیری انقلابی دائمی است و به طبع آن، انقلاب اسلامی سال ۵۷ هم باید انقلابی دائمی باشد، به تعبیر بهتر جوشش و نوزایی انقلاب ۵۷ نباید خود را حصر در ساختار کرده و متوقف در آن بماند. اما این جوشش لازم است که در قالب اصولی درآید تا منجر به هرج و مرج نشود، در این نوشته در تلاشیم تا از اصول و لوازم تحول و جوشش انقلابی سخن بگوییم.
تحول حتمی است، لطفا با آن سینه به سینه نشوید
گفتاری در باب ضرورت تحول؛

تحول حتمی است، لطفا با آن سینه به سینه نشوید

انقلاب اسلامی ایران از ابتدا مبتنی بر سنت تحول در عالم، با رویه تحول خواهی شکل گرفت، محافظه کاری و پرهیز از تحول آن هم در شرایطی که بیش از پیش نیاز به تحول احساس می‌شود، قطعا قتلگاه انقلاب و ارزش‌های امام راحل (ره) خواهد بود.
اندیشه‌سیاسی در سفرنامه‌ها و متون‌تاریخی
میراث سیاست اندیشی ایرانی/ بخش پنجم؛

اندیشه‌سیاسی در سفرنامه‌ها و متون‌تاریخی

سیاست اندیشی در متون تاریخی، به دو گونه است؛ نخست، اندیشه سیاسی مورخ با صراحت بیان شده و وقایع تاریخی، بهانه‌ای برای بیان اندیشه سیاسی مورخ بوده؛ دوم، اندیشه سیاسی از مفاهیم واقعه، استنتاجات و نتایج موضوع، قابل استنباط است. متون دیگری که در این حوزه قابل توجه است، سفرنامه‌هایی هستند که متفکران یا سیاحان و اندیشه وران مسلمان نگاشته اند.
اندیشه سیاسی در متون سیاستنامه، دستورالوزرا و آثارالوزرا
میراث سیاست اندیشی ایرانی/ بخش چهارم؛

اندیشه سیاسی در متون سیاستنامه، دستورالوزرا و آثارالوزرا

قدر مشترک متون مربوط به سیاستنامه این است که این متون در زمینه سیاست عملی و روزمره، در زندگی مردم به طور مستقیم وارد شده و حتی گاهی از ذکر جزییات و دستورالعمل‌های بخشنامه‌ای غفلت نمی‌ورزد. نکته قابل رویتی که در برخی از این متون، به چشم می‌خورد این است که تدبیر و سامان، گاه به طرف عدالت به طور کامل سوق می‌یابد و گاه «مصلحت» و حفظ حاکمیت، روح کلی در نوشته‌ها می‌شود.
اندیشه سیاسی در اندرزنامه‌ها، خردنامه‌ها، فتوت نامه‌ها و متون ادبی
میراث سیاست اندیشی ایرانی/ بخش سوم؛

اندیشه سیاسی در اندرزنامه‌ها، خردنامه‌ها، فتوت نامه‌ها و متون ادبی

عمدتاً متون‌اخلاقی به قدرتمندان، درس مردم‌داری داده‌اند و یا اخلاق اجتماعی و سلوک سیاسی را برای گروه‌های مختلف مردم بیان کرده‌اند البته همه این رسائل را نمی‌توان در یک سطح ارزیابی کرد بلکه این ارزیابی باید باتوجه به دوران تاریخی، میزان معلومات و نفوذ نویسنده در حکومت و همچنین هدف نویسنده از نگارش باشد.
جنگ اصالت ندارد، اما دفاع مقدس است
درباره جنگ‌هایی که اسلام می‌پذیرد؛

جنگ اصالت ندارد، اما دفاع مقدس است

هوشیاری و زیرکی و دانایی در جنگ اصولاً یک اصل عقلایی و انسانی است و دین هم بر آن صحه می‌گذارد. در خصوص تقدس جنگ طبق این نظریه که اساسا دین جنگ را حداقلی میداند باید توجه داشته باشیم که اگر در مقام دفاع، جنگ رخ دهد، آن دفاع مقدس است پس ما دو چیز مقدس داریم، یکی اصل، و دیگری استثنا که دفاع است، هردو مقدس هستند.
اندیشه سیاسی در متون شریعت نامه‌ها
میراث سیاست اندیشی ایرانی/ بخش دوم؛

اندیشه سیاسی در متون شریعت نامه‌ها

کتاب‌های مشهور در زمینه‌ی شریعت نامه در دو حوزه‌ی تفکر سنی و شیعی قابل تقسیم است. در حوزه تفکر سنی، می‌توان به «الاحکام السلطانیه و الولایات الدینیه» نوشته ابوالحسن ماوردی بغدادی و «سلوک الملوک» نوشته فضل الله بن روزبهان خنجی اصفهانی اشاره کرد. از جمله کتاب‌ها و رسائل حوزه تفکر شیعی، «رساله سیاسی قطب الدین محمد نیریزی شیرازی» و «معراج السعاده» نوشته ملا احمد نراقی است.
واقعه طفّ سوگنامه‌ای گذرا نیست!
گزارش اندیشه (۵)/ بررسی حادثه عاشورا در آینه شهید سیدمحمدباقر صدر؛

واقعه طفّ سوگنامه‌ای گذرا نیست!

حسین انقلاب کرد تابرای امت، حقیقت طاغوت‌هایی را که به اسم خلافت و حضرت رسول (ص) بر مردم حکم میراندند، رسوا کند؛ واقعه طفّ سوگنامه‌ای گذرا و تعبیری از یک مرحله تاریخی نیست، بلکه تعبیری از حال یک امت است که حاکمانش آن را از جاده صحیح به کج برده‌اند و آن را از رسالت و عقیده‌اش دور کرده‌اند؛ تاجایی که امتی مرده شد که به هیچ‌چیز نمی‌اندیشد.
اندیشه سیاسی در متون حکمت عملی
میراث سیاست اندیشی ایرانی/ بخش اول؛

اندیشه سیاسی در متون حکمت عملی

در طراحی مدنیت دینی، نه‌تنها مسجد و محراب بلکه بازار و حکومت و آیین کشورداری و شهرسازی نیز باید در هماهنگی کلی باروح عدالت عجین شود؛ به همین جهت نیز می‌توان با کلید «عدالت» به «جوهر سیاست» و در حقیقت به «فلسفه تاریخ سیاست» در تمدن اسلامی دست‌یافت. مسئله‌ای که متفکران مسلمان به ارزش، نقش و جایگاه آن دررسیدن به آمال دینی پی برده بودند.
۱