پایگاه تحلیلی فرهنگ سدید

محمدحسن فاطمی‌راد

بازی «خود»شناسی کودک

کودک می‌تواند به وسیله بازی و اسباب بازی ها، دنیای خویش را بسازد و در قالب بازی دنیای کودکانه خود را پر از مهر، شادی، نشاط، محبت، صفا و صمیمیت طراحی کند جهان خویش را پر از خویشاوندان مهربان، رئوف، دلسوز و دل آرام سازد که ساخته و پرداخته ذهن خود او هستند در دنیای بازی خود می‌تواند هر چیزی را انتخاب کند یا کنار بگذارد قدرت انتخاب او بالاست و دنیای زندگی خود را با انتخاب خودش طراحی می‌کند.

تاریخ انتشار: ۱۰:۰۲ - ۱۸ خرداد ۱۳۹۸
گروه تعلیم و تربیت فرهنگ سدید؛ محمدحسن فاطمی‌راد: در فرآیند رشد، بازی مهمم‌ترین و اصلی‌ترین فعالیت کودک است که به عنوان دریچه ورود به دنیای کودک به شمار می‌آید. بازی برای کودکان همانند کلام برای بزرگسالان است. بازی زبان گویای کودک است. در حقیقت بازی وسیله‌ای برای بیان احساسات، رشد خلاقیت، برقراری ارتباط، توصیف تجربیات، آشکار کردن آرزو‌ها و خود شکوفایی کودکان است.
بازی اصلی‌ترین وسیله ابراز وجود کودک است که ان به صورت طبیعی برای بیان و اظهار «خود» استفاده می‌کند بازی نشان دهنده افکار، تمایلات و عواطف کودک است. بازی مهم‌ترین فعالیت و تلاش کودک برای برقراری ارتباط با دیگران و محیط اطرافش است تا دنیای اطرافش را درک کند. بازی عامل آشنایی کودک با واقعیت‌ها است زمانی که کودک در بازی شکست می‌خورد متوجه می‌شود که پیشرفت و پیشبرد کار‌ها ساده نیست. یعنی از طریق بازی کودک باید چگونه شکست خوردن را بیاموزد و هر شکست را یک پله ترقی خود دانسته بازی موجب رشد جسمی، فکری و ذهنی فرد می‌شود و موجبات سلامت جسمی و روحی و روانی را فراهم می‌سازد و تقویت کننده جنبه‌های جسمی، ذهنی و روانی و عاطفی کودک محسوب می‌شود. بازی استفاده بهینه از وقت و زمان برای کودکان است بازی اتلاف وقت برای کودکان نیست بلکه مهم‌ترین و کارآمدترین فعالیت کودک است عشق و علاقه کودک به بازی نشانه سلامت اوست چرا که بازی یکی از مهم‌ترین عوامل در سلامت، رشد جسمی، روانی و عاطفی کودک است که برای آموزش اصول و قواعد زندگی لازم است. ضرورت توجه به بازی در ۷ سال اول زندگی بیشتر از سایر زمان‌هاست در حقیقت مهم ترین، اصلی‌ترین فعالیت کودک در ۷ سال اول زندگی بازی است.
کودک در هفت سال اول زندگی خود بیشتر تحت تأثیر والدین و مربیان است در سال‌های اولیه زندگی مهم ترین، اصلی‌ترین و تأثیرگذارترین الگوی کودک والدین هستند و در بین والدین، مادر نقش پررنگی دارد از زمانی که کودکان وارد مهدکودک می‌شوند معمولاً هم تأثیرات والدین و هم مربیان را مشاهده می‌کنیم. با توجه به اینکه قسمت اعظم شخصیت انسان در دوران کودکی او شکل می‌گیرد پس والدین و مربیان تا حدود زیادی در شکل گیری شخصیت کودکان دخیل هستند معمولاً فضائل و رذایل اخلاقی (خوب‌ها و بدها) را ابتدا از والدین و در درجه بعد از مربیان و سایر اطرافیان خود می‌آموزند و به مرور زمان در ذهن آن‌ها به صورت ملکه در خواهد آمد. در این مقطع سنی که بازی نقش پر رنگی دارد والدین و مربیان می‌توانند از پتانسیل بازی برای تفهیم و تعلیم خواسته‌های خود به کودکانشان استفاده بهینه کنند. همانگونه که می‌دانیم در هفت سال اولیه زندگی اموزش رسمی برای کودکان توصیه نمی‌شود آنان از زندگی آزاد برخوردارند و اگر مطالبی به آنان تعلیم داده می‌شود شایسته است از طریق بازی با کمک اسباب بازی‌ها صورت پذیرد. آموزش به کودک در هفت سال نخست زندگی به صورت غیر مستقیم است. بهترین، مؤثرترین و اثرگذارترین عنصر برای تربیت کودک در این سن بازی است که به عنوان مهم‌ترین فعالیت کودک در این سن به شمار می‌آید.
کودک می‌تواند به وسیله بازی و اسباب بازی ها، دنیای خویش را بسازد و در قالب بازی دنیای کودکانه خود را پر از مهر، شادی، نشاط، محبت، صفا و صمیمیت طراحی کند جهان خویش را پر از خویشاوندان مهربان، رئوف، دلسوز و دل آرام سازد که ساخته و پرداخته ذهن خود او هستند در دنیای بازی خود می‌تواند هر چیزی را انتخاب کند یا کنار بگذارد قدرت انتخاب او بالاست و دنیای زندگی خود را با انتخاب خودش طراحی می‌کند. کودکان در سنین زیر ۷ سال معمولاً از طریق بازی و با کمک اسباب بازی ها، موفق می‌شوند به صورت غیر مستقیم شکل ها، اندازه ها، رنگ ها، جنس اشیاء و اهمیت آن‌ها را یاد بگیرند مهارت نه گفتن، حل مسأله، کنترل خشم، سبک زندگی و... به دست آورند. بازی و اسباب بازی از مهمترین ابزار تقویت فکر و اندیشه کودک است بازی‌های فکری قدرت تفکر کودکان را متناسب با سن آنان رشد داده و موجب تکامل رشد ذهنی آن‌ها می‌شود.
همه انسان‌ها در همه سنین بازی را دوست دارند، زیرا بازی یک نیاز فطری است و به همین جهت از رفتار‌های مورد علاقه همه انسان‌ها به شمار می‌آید، ولی نیاز به بازی در سنین اولیه بیشتر از سایر سنین است. یکی از اصلی‌ترین نیاز‌های کودکان زیر ۷ سال نیاز به بازی است بازی و اسباب بازی از ساده‌ترین شکل آغاز شده و هر روز پیشرفت کرده و امروز به پیچیده‌ترین و پیشرفته‌ترین نوع خود رسیده است اسباب بازی انسان‌های اولیه سنگ، خاک، چوب، گل رس، استخوان حیوانات و سنگ ریزه‌های تزئینی و... بوده که کودکان با این اسباب بازی‌های ساده و ابتدایی بازی‌های جذاب را می‌کردند و از بازی کردن با آن‌ها لذت می‌بردند. بازی در مقطع سنی زیر ۷ سال از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است که مربیان مهد‌های کودک و والدین باید به این نیاز فطری کودکان توجه کرده و سعی کنند برای گذراندن اوقات فراغت این کودکان از بازی و اسباب بازی استفاده نمایند عشق و علاقه کودکان به بازی و اسباب بازی می‌تواند بهترین گزینه برای گذراندن اوقات فراغت آنان و آموزش سبک زندگی، فضایل و رذایل اخلاقی، آداب و معاشرت اجتماعی، قانونمندی، القای ارزش ها، تغییر نگرش ها، تغییر رفتار‌ها و معرفی هنجار‌های اجتماعی استفاده شود.
مربیان مهد‌های کودک و والدین باید توجه داشته باشند که بازی کودک، رابطه تنگاتنگ و نزدیکی با روانشناسی شخصیت، روانشناسی رشد، روانشناسی کودک، احساس، ادراک، هیجان، و یادگیری کودک دارد و سعی کنند برای انتخاب بازی حتماً به رده بندی سنی اسباب بازی توجه داشته باشند که بازی که برای کودک خود انتخاب می‌کنند متناسب با سن، خلقیات و علاقه کودک باشد مربیان مهدکودک‌ها باید بدانند که بازی در روانشناسی کودک همانند آزمایشگاهی است که می‌توان به وسیله آن رفتار کودک را مورد مطالعه قرار دهیم و همین امر باعث شده که پژوهشگران روانشناسان کودک، به بازی اهمیت می‌دهد و به آن به عنوان یک نیاز مهم کودک توجه ویژه دارد. به تدریج رفتار‌های خود را تغییر می‌دهد و بر تعداد آن‌ها می‌افزاید تا بتواند به الزام‌های محیط پاسخ مثبت و مناسب بدهد و به مراحل پیچیده تری از بازی دست پیدا کند با توجه به این که بازی یک نیاز فطری است کودک در مسیر رشد جسمی به مراحل پیچیده‌تر بازی نیز می‌رسد. مربیانی در امر تعلیم و تربیت کودکان و مهد‌های کودک موفق هستند که بازی را یک نیاز اساسی کودک در این سن بدانند و به کمک بازی راحت‌تر می‌تواند در حرفه خود موفق شوند.
ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
نظرات بینندگان
انتشار یافته: ۳۱
در انتظار بررسی: ۰
غیر قابل انتشار: ۱۶
محمد بهرامی
France
۱۹:۱۰ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۸
ممنونم از جناب عالی از مطالب ارزشمند شما انشاالله در سایه حق تعالی موفق باشید
صابر
United Kingdom
۲۲:۲۰ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۸
نظرات ارزشمند شما در این رابطه راهگشا خواهد بود به شرط انکه در اختیار مربیان و مسولین اموزشی قرار گیرد و تقاضای به کار گیری این موارد شود
اصغر
France
۱۰:۰۴ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
خوب بود
فرشته
Iran, Islamic Republic of
۱۲:۱۶ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
آقای دکتر بسیار عالی بود
كريميان
France
۱۲:۲۱ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
سلام
مقاله جالب توجهي بود
نگاه جامع نويسنده بشكل مختصر و موجز اهميت موضوعي را به تصوير مي كشد كه اغلب بعنوان يك معضل در خانواده ها مطرح است و متاسفانه پاسخي براي آن ندارند
ا
محمد ملکی
United States
۱۴:۱۶ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
سلام اقای دکتر
متن بسیار عالی بود فقط یه پیشنهاد دارم به نظر من بازی درمانی در کنار نمایش درمانی برای کودکان اثر بیشتری خواهد داشت با استفاده از شیوه نمایش درمانی به عنوان یک تکنیک می توان بسیاری از مشکلات رفتاری و اختلالات روانی رو بررسی کرد
زارع کهن
France
۱۴:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
باسلام و تشکر آموزشهای موثر آقای دکتر . توصیه میکنم در تربیت فرزندانمان از مطالب بسیار آموزنده این مربی مجرب استفاده نماییم.
مريم
-
۱۹:۵۲ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
بسيار عالي و اموزنده بود
لطفا در خصوص انواع بازي در رده هاي سني مختلف بيشتر توضيح بدهيد متشكرم
جعفر دیاری
Iran, Islamic Republic of
۱۹:۵۹ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۹
با سلام و احترام؛ ضمن آرزوی سلامتی و موفقیت روز افزون؛ بنظرم مطالب ارزشمند جنابعالی بسیار مفید و فایده می باشد ولی پیشنهاد می شود برای مراجع ذیصلاح از جمله مهدکودک ارسال بفرمایید تا بهره برداری حداکثری صورت پذیرد..
مرتضی نجاتی
France
۰۷:۵۱ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
بسیار عالی و جامع بود
حسن
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۰۸ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
سلام
خداقوت
کاش مسوولین تربیتی کودکان و متولیان مهد های کودک و والدین از اهمیت و نقش سازنده و طلایی بازی در تربیت کودک مطلع شوند. کاش آنها هم این مطالب را فقط یکبار بخوانند کااااااش
حسین
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۱۴ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
آقای دکترمطالب ارزشمنداست عالی بود.
قربان زاده
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۴۹ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
فکر می کنم در جامعه اسلامی ما باید خیلی بیشتر از زمان فعلی به موضوع تولید اسباب بازی های مناسب پرداخته بشه
طاهره تیموری
United Arab Emirates
۱۰:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
سلام اقای دکتر مقاله بی نظیر و بسیار پر بار بود جهت استفاده به اشنایانی که فرزند زیر ۷ دارند ارسال کردم.به امید موفقیت های روزافزون شما.
خدیجه بیک زاده
France
۱۶:۳۹ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
بسیار ممنونم جناب آقای دکتر بابت مطالب ارزشمندی که ارائه دادین
گنج خانلو
United Arab Emirates
۱۸:۵۱ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۰
با سلام
متن و مقاله بسیار خوبی هم از نظر محتوایی هم از نظر اصولی کاربردی و بسیار آموزنده و راهگشا برای کسانی که میخواهند ارتباطی خوب با فرزندانشان داشته باشند و به دنبال این ارتباط و تعاول دوسویه ولدین و فرزند به صورتی که بتوانند مطالب و نظریه ها و اخلاقیات کودک و فرزندان خود را درک کنند و مطالب خود را از زبان و با زبان کودک به آن بفهمانند ...با همان زبان کودک یا زبان بازی آنها ...
امیدوارم جناب دکتر در این راه موفق و موئید باشند تا چراغ راهی برای خانواده ها و همه آنهایی که دنبال شکوفایی و نمو هستند باشد
عباس
France
۰۱:۱۳ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۱
سلام مثل همیشه عالی بود
محمدزاده
United Kingdom
۰۷:۲۱ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۱
با سلام وتشکر ازمقاله خوبتان دررابطه با بازی با توجه به تجربه عینی این حقیرکه مهد کودک ها چند سالی است به شدت به سمت این مقوله حرکت کرده اند برای جذب نیاز به مقالات مستند و کاربردی دارند جهت نمونه چند فایل از کارهای مهد کودک ها در تلگرام ارسال خواهد شد
ع-ق
-
۲۲:۵۸ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۱
با سلام
بحث و مطلب جالبی است. کاش می شد سایت فرهنگ سدید را به روشی بیشتر به خانواده ها که کانون اصلی تربیت و تحول هستند معرفی نمود. ممنون از مطالب خوب و علمی جناب دکتر فاطمی راد
صادقی
Iran, Islamic Republic of
۰۰:۳۴ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۲
با سلام خدمت اقای دکتر
فکر می کنم از لحاظ نگارشی در پارگراف اول و دوم جاداشت کمتر ازکلمه بازی استفاده شود چرا که باعث می شود سطح متن مقاله افت نماید.
در دیدگاه کلی این مقاله برای همه افراد در هر مقطع سنی و تحصیلی که باشند قابل فهم می باشد.
امید است استاد گرامی در مقالات بعدی خود سطح علمی مخاطبان را نیز ارام ارام با تغییر ات در سطح نگارش بالاتر از سطح مقاله فعلی برسانند.
با تشکر و ارزوی موفقیت روزافزون برای جناب استاد وخانواده محترمشان
ناشناس
France
۱۵:۲۸ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۳
سلام خدمت اقای دکتر فاطمی عزیز... انشالله که درزیر سایه اقا امام زمان باشی.تا بتوانیم از مقالات و بیانات شیرین شمادرراه زندگی استفاده کنیم
پریناز
Iran, Islamic Republic of
۲۳:۲۰ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۳
با سلام
بازی نیاز مهم کودک وتاثیر گذارترین فعالیت برای تغییر و رشد اخلاقی ، دینی کودک محسوب میشود.
کودک ازطریق بازی کردن مهارت های ارتباطی را کسب میکند.
چنان چه محیط و اموزش غنی باشد استعداد های او پرورش می یابد.لذا توجه به میزان علاقه مندی کودک و سنجیدن معیار و ارزش های جامعه حائز اهمیت است.
Maryam.koohestani
United States
۲۳:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۳
با سلام و احترام.
کودکان در سنین پایین تر در مهد کودک و خانه آماده و مستعد یادگیری هستند، اسباب بازی ابزار آموزشی است که کودکان را برای پذیرفتن نقشهایی که در آینده دارند آماده می سازند، به رشد شخصیت و پیشرفت جسمی، اجتماعی و ذهنی کودک کمک میکند، باعث افزایش حس مسئولیت پذیری و بالا بردن اعتماد به نفس، هماهنگی و آشنایی کودک با روشهای حل مسئله می شود. مربیان و والدین باید برای انتخاب اسباب بازی به نکاتی از جمله ایمنی، دوام مناسب و جنبه ی آموزشی و بحث سرگرم کننده بودن آن توجه کافی داشته باشند.
با تشکر از مطالب مفید شما
Maryam.koohestani
United States
۲۳:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۳
با سلام و احترام.
کودکان در سنین پایین تر در مهد کودک و خانه آماده و مستعد یادگیری هستند، اسباب بازی ابزار آموزشی است که کودکان را برای پذیرفتن نقشهایی که در آینده دارند آماده می سازند، به رشد شخصیت و پیشرفت جسمی، اجتماعی و ذهنی کودک کمک میکند، باعث افزایش حس مسئولیت پذیری و بالا بردن اعتماد به نفس، هماهنگی و آشنایی کودک با روشهای حل مسئله می شود. مربیان و والدین باید برای انتخاب اسباب بازی به نکاتی از جمله ایمنی، دوام مناسب و جنبه ی آموزشی و بحث سرگرم کننده بودن آن توجه کافی داشته باشند.
با تشکر از مطالب مفید شما
اعزازی
Iran, Islamic Republic of
۰۷:۵۵ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۵
با سلام و احترام
بسیار موافق هستم و مطمئنم بازی نقش به سزایی در رشد و تعالی و پیشرفت فیزیکی و معنوی کودک بازی خواهد کرد. اما ای کاش میشد در خصوص تهیه ی بازی های کاربردی بیشتر کار کرد .
از شما ممنون
دکتر کیومرث ابراهیمی
Iran, Islamic Republic of
۱۰:۴۷ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۵
به نام خدا
سلام
بازی در کودکان نشانه سلامتی پر انرژی بودن و خلاقیت ذهن آنهاست. کودکان در بازی های خود قدرت تخیل و پیچیدگی و هوش فوق العاده خود را به رخ دیگران می کشند و دقیقا" حرکات و رفتار پدر و مادر و دیگر اطرافیان را با شباهت غیر قابل باوری تقلید می کنند. جناب دکتر فاطمی راد عزیز با آنالز ماهرانه این موضوع راهنمای ارزشمند دیگری برای والدین کودکان هدیه نموده که والدین با مطالعه و دقت در نکات این مقاله بسیار ارزشمند و فنی می توانند آینده کودکان خود به بهترین شکل با مدیریت بازی های ایشان بسازند. ان شاالله خداوند به کارشناسان گرانقدری چون دکار فاطمی راد که حقیقتا" خود حقیر همواره از راهنمایی های مختلف حضوری و تلفنی ایشان متنعم شده ام خیر و توان بیش از پیش دهد. بنده پیگیری مطالب و مشاوره های دکتر فاطمی راد را حقیقتا به خانواده ها با اطمینان بالا توصیه می کنم.
با احترام کیومرث ابراهیمی
استاد تمام دانشگاه تهران
اکرم
Iran, Islamic Republic of
۱۶:۱۹ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۵
سلام آقای دکتر
از مقاله بسیار جامع و دقت نظر هوشمندانه جنابعالی از منظرهای مختلف به موضوع مهم نقش کلیدی بازی در شناخت و تربیت و پروش کودک لذت بردم . ولی باید توجه داشت که راهکارهای بهره برداری هم زمان با تولید محتوی علمی حائز اهمیت بوده و از محبوس و لوث شدن مطلب که به وفور شاهد آن هستیم جلوگیری خواهد کرد.
به طور مثال چه خوب بود همین چند بزرگوار (که زحمت درج نظر در خصوص مقاله را کشیدن که نشان از دغدغه عزیزان است) پیشنهادهایی که خود می توانند مجری آن باشند را اعلام کرده و کلید انجام حرکتی جمعی هر چند کوچک را بزنند.
وگرنه با کاش گفتن و دیگران را بجا یا نابجا مقصر دانستن و.... مطالب علمی را تا قفسه های کتابخانه و فایلهای دیجیتالی بدرقه کردن مشکلی را حل نخواهد کرد.
مهدی نبی لو
Iran, Islamic Republic of
۰۰:۳۵ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۶
احسنت.
دشتی
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۵۳ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۶
با سلام خدمت استاد گرامی مطالب وآموزش شما همیشه راهگشای موفقیت و زمینه ساز پیشرفت آنان در آینده میباشد وجود شما باعث افتخار این مرز و بوم میباشد
با سپاس فراوان
احمد اخوان عطار
Netherlands
۲۲:۰۸ - ۱۳۹۸/۰۳/۲۷
واقعا تاثیر بازی میتواند آنقدر عمیق باشد که باید بگوییم بازی همه زندگی کودک و نوجوان است
محمدمهدی یاوری موسسه فرهنگی الفاطمیون
Iran, Islamic Republic of
۱۰:۲۳ - ۱۳۹۸/۰۴/۰۱
با سلام و تشکر بابت مقاله تخصصی کودک و بازیها.
امیدوارم کماکان این سلسله بحث ها ادامه داشته باشد
پربیننده ترین ها
آخرین عناوین